[ 43 ]

pról.

Hec est carta quem facit concilium de Madrid ad honorem domino nostro rege Alfonsus et de concilio de Madrid, unde diues ⁊ pauperes uiuant in pace et in salute.

I. De illo qui percusserit uicino uel filio de uezino cum ferro.

Todo homine qui firire a uicino uel filio de uezino con lanza o con espada o con cutello aut con pora o con palo uel petra, ⁊ liuores ficieret, firmet cum II testimonias ⁊ pectet XII morabetinos a fiadores.

II. Qui percutit cum ferro ⁊ non fecerit liuores.

Todo homine que feriere a uecino aut filio de uecino con fierro, et non ficiere liuores, ⁊ isto con testemunias, pectet VI morabetinos, ⁊ si non, sua iura.

III. Qui percutit cum fuste uel cum petra.

Toto homine qui percuserit cum fuste aut cum petra, ⁊ non habuerit liuores, pectet VI morabetinos con testes, ⁊ si non, iuret per fua cabeza.


[ 44 ]

IV. Qui messare uel perc[us]serit cum pugno uel ad cozes.

Toto omne qui mesare uel firiere con puno aut cozes a uecino aut filio de uecino in taberna uel in azoche aut in carera aut in quali loco quesierit, et ille mal non dicendo nec faciendo, et probatum fuerit, pectet IIII.or morabetinos a los fiadores.

V. Qui messare o firiere.

Qvi messare o firiere aut dederit pugno aut gollelada aut pectugada, ⁊ probatum fuerit cum duas testemunias, pectet II morabetinos a los fiadores, et si non, sua iura.

VI. Qui percusserit uicin[um] in cara.

Qvi firiere a uezino uel a filio de uezino con pugno en cara, ⁊ liuores habuerit, pectet X.m morabetinos a los fiadores, ⁊ esto cum testemunias; ⁊ si en cara fuerit ferido et liuores non habuerit, pectet V morabetinos.

VII. Qui firiere uezino uel fili[o] de uez[i]no.

Todo omne qui firiere a uezino uel filio de uezino in uilla aut fueras de uilla, et de dia, et omnes ibi habuerit ⁊ liuores habuerit, firme cum II.os homines ⁊ pecte el coto, et primero apreciet el alcalde las liuores de que fuerint factas. Et si el alcalde non potuerit otorgare per la iura quod habet facta, quod la ferida non est de illo de quo mete la rencura, iuret [el] rencuroso cum suas liuores en mano, ⁊ pecte el otro la medietate de la calonia. Et si testemunias non habuerit, iure per sua cabeza ⁊ remaneat. Et si omnes non ibi habuerit de nocte aut de dia, fuerit in uilla aut foras de uilla, iuret cum liuores ⁊ pectet el altero. Et si el qui enpara disieret, homines habuerit ibi, cognominet los homines con qui firmara, ⁊ iurent quod in illa ora ibi fuerunt quando achela buelta fuit facta. Et si al iudicio non uoluerint cognominare, iuret el otro cum suas liuores, ⁊ pectet sua calonia a los fiadores.

VIII. De omne qui abuerit suspecta de omicidio.

Ad cui habuerit suspecta de morte de omne que lo firio ⁊ per ispas feridas murio,


[ 45 ]

firme cum duas testimonias bonas quia sic fuit, pectet el coto et el homicilio, ⁊ exeat inimico; ⁊ si testimunas non habueret, iuret cum XII uicinos bonos ⁊ ille de mays, ⁊ pergat in pace.

IX. Qui occiderit uicinum.

Qvi matare a uezino uel filio de uicino pectet C morabetinos in auro, ⁊ pectet el homizilio, et diuidant per tres partes istos C morabetinos, et paget a tres uernes: el primero uernes pagent a parentes del morto; altero uernes a los fiadores paguet; altero uernes paguet al azor ⁊ el homizilio; ⁊ si non inuenerint C morabetinos, illum quod inuenerint diuidant per tres partes, et abscidant suam manum, et exeat inimico; et quando exierint inimico, donent fiadores quod non faciant mal in Madrid ⁊ in suo termino. Et si el aluaran matare a uezino uel a filio de uezino, et non habuerit unde pectet el coto, suspendatur. Todo omne qui exierit per enemico de Madrid, el uecino de Madrid o de suo termino qui lo acogiere in sua casa pectet X morabetinos. Et quando exieret inimico, si fiadores non dieret, el pariente de mais acerca lo pectet el mal que fizieret, las duas partes a los fiadores ⁊ la tercera al rencuroso. Et si habuerint rencuroso, respondat, et sines rancuroso, non respondat.

Si los alcaldes aut los adelantados aut los quatuor uiderint homines baraiar, aconten los; ⁊ si super acotamento baraiaren, pecten I morabetino a los qui los acotaren; ⁊ si non habuerin[t] ibi alio companero, el iurado cum uno uicino; et si negaren los acotados, dicat ueritate el iurado per la iura quod habet facta, ⁊ el uicino iuret super cruce, ⁊ pectet el acotado I morabetino. Et el uicino que fuerit con el aportelado ad acotar et no lo quisiere otorgar, iure quod no lo hodio el acotamento que el iurado con ille fizo; ⁊ si non potuerit iurare, pecte I morabetino, ⁊ al qui acotaren, si non potuerint ei firmare, iure per sua cabeza.

X. De petra.

Toto homine qui tomare petra o patino uel adriello o tella aut tarauulo uel huesso per a uezino uel filio de uicino, si fuerit probatum, pectet I morabetino;


[ 46 ]

⁊ si la eiare ⁊ non firiere, pecte II morabetinos; ⁊ si firiere ⁊ non habuerit liuores, pecte VI morabetinos; ⁊ si liuores habuerit, XII morabetinos pectet; et si non, sua iura per sua cabeza.

XI.

Todo homine qui firiere in uilla aut foras de uilla a uezino uel filio de uicino de la uilla cum pora aut cum lanza aut con azcona aut cum espada aut cum cutello uel con fuste aut cum petra uel cum causa quod ferrum habeat in illo, ⁊ rancura misieret a los fiadores, faciant illum inserare usque al uernes primero, ⁊ faciat quanto iudicaren los alcaldes; et si hoc non fecerit, ⁊ per uilla anbulauerit, ⁊ cum II.as testemunas probatum fuerit, pectet V morabetinos, et quantos dias probatum fuerit quod im palam ambulat foras de sua casa, tantos V morabetinos pectet a los fiadores.

XII. Qui matare uezino.

Toto homine qui matare a uezino uel filio de uecino super fianza aut super fiadores de saluo, pectet C ⁊ L morabetinos, et exat per traditore ⁊ per aleuoso de Madrid ⁊ de suo termino, ⁊ eiecten suas casas in terra el conzeio; ⁊ los fiadores quod fuerint de saluo, ipsos adugan el matador a directo; ⁊ si non potuerunt habere el matador, los fiadores pecten isto coto quod est superus in ista carta; ⁊ si el matador non potuerit hauer C ⁊ L morabetinos, accipiant illum quod inueuerint, et abscidant suam manum, ⁊ exat per traditor et per aleuoso de Madrid et de suo termino.

XIII. Qui firiere super fianza.

Qvi firiere super fianza uel super fiadores de saluo a uezino uel filio de uecino, ⁊ non matare, pectet XXX morabetinos, et non intret mais per testemuno nec in portelo.


[ 47 ]

XIV. Qui intrare cum forza.

Todo omne de Madrid que intrare con forza ⁊ cum uirto ⁊ con armas, de dia aut de nocte, per superbia in casa de uecino, ⁊ ibi matare el senor de la casa aut dona de la casa uel filio de casa aut alguno de suos parentes qui moran in sua casa ad suo ben fazer, pectet C morabetinos, ⁊ eien suas casas in terra, ⁊ exeat inimico, ⁊ pectet el omizidio, ⁊ si fuerit ei probatum de dia cum testemunias. Et si fuerit de nocte, firmen los de la casa cum duas testimonias bonas quod uenerunt a las uoces in illa hora, ⁊ iuret el senior de la casa aut dona de la casa quod achel homine que dize, esse lo mato uel firio, et mitat in la iura quod achelos son los homines primeros que uenerunt a las uoces, et cumplant el iudicio los fiadores, ⁊ aiudent illos el conzeio; ⁊ si testemunas non habuerit, saluet se cum XII uezinos bonos, ⁊ pergat in paze. Et de isto coto accipiant parentes del morto la tercera parte, ⁊ altera parte el azor, et altera tercera los fiadores; et si fuerit escudero uel criado de uezino de Madrid aut alio homine quod tenuerit in sua casa a suo pan ⁊ a suo ben fer, ⁊ si fuerit a conzeio maior et dixerit per isto homine: «meo criado Fulan, si nemiga fecerit, ego lo dare a directo uel pectare pro eo», per isto atal pecten quomodo per uicino. Et si fuerit altera criazon ibi mataret, pecte XXti morabetinos. Et si entrare et feriere, et non matare, et istas testemunas tales habuerint, pecte L morabetinos, et cumplan toto isto quod est superius in ista carta; et si testemunas non habuerint, salue se con VI uezinos ⁊ ille seteno; et per alia criazon si firiere, pectet X morabetinos cum testemunias, ⁊ si non habuerint testes, salue se III ⁊ el quarto, ⁊ de isto coto accipiat dono de la casa la mediatate, ⁊ latra mediatate los fiadores.

XV. Qui calona ouire a pechar.

Toto homine qui calumpnia habuerit a pectare a los fiadores, ⁊ non habuerit unde pectare, de duos morabetinos ariba, corten suas oreias, ⁊ de duos morabetinos ad iuso, mittant eum in zepo, usque pectet suo hauer uel sedeat suo pazere. Et ille homo qui hoc fecerint, exeat de Madrid ⁊ de termino.

XVI. Qui fugerit cum calompnia.

Toto homine qui fugierit cum calumpnia de corre, los fiadores quod fuerint in


[ 48 ]

lo portiello, ipsos colligant suas calumpnias quod fecerint illos quod fugierint, per la iura quod habent facta, ⁊ si non potuerint habere el coto, faciant sua iusticia quod est superius in ista carta.

Todo homine aldeano o morador qui matare heredero de la uilla uel filio de [he]redero, pectet el coto todo [et este coto sea XX morabetinos] ⁊ si non habuerit el coto, suspendatur. Et tal heredero quod habeat casa in Madrid ⁊ uinea ⁊ heredade. Et isto tal heredero qui matare ad aldeano qui habuerit casas ⁊ uinea ⁊ hereditate, pectet XXti morabetinos. Et el uecino qui matare a morador quod tenuerit casa ad alquile, aut aldeano quod non fuit tal heredero, pectet X morabetinos.

XVII. Qui firiere aldeano.

Todo uicino de la uilla qui firiere ad aldeano heredero cum fierro, ⁊ livores fecerit, pectet V morabetinos. Et si firiere a morador aut alio aldeano quod non fuerit heredero, pectet I morabetino a los fiadores.

XVIII. Qui firiere aportelado.

Toto uezino uel alio homine qui firiere ad homine portellado aut ad homine quod tenuerit in sua casa a ben fer de uezino de la uilla, pectet II morabetinos a suo senior, et isto per mesaduras et per punos et per cozes. Et per feridas de fierro pectet III morabetinos a suo senior. Si misieret rancura a los fiadores, acipiat el senior la medietate, ⁊ los fiadores el otra medietate de la calonia, si prouado fore con testes, et si non, sua iura; et qui lo matare, suo senior coiat el homizidio.

XIX. De bando.

Qvi iuntaret bando per contraria de la uilla, et prouatum ei fuerit cum duas testemunias, pectet XXti morabetinos a los fiadores, et si negare, iure cum duos parentes.


[ 49 ]

XX. Qui uenerit in bando.

Qvi uenerit in bando ⁊ feriere aut corare fizieret aut referiere, ⁊ probatum fuerit cum duas testes, pectet III a los fiadores. Et si testes non habuerint, iuret per sua cabeza quod non uino per bando nec per consilio de messare nec de fazer corrare, ⁊ pergat in paze.

XXI. Qui desornare ospite.

Toto homine qui desornare ad hospite de suo uezino, nisi dixerit primo: «uide quia isto homine meo inimico es, ⁊ iecta illi foras de tua casa», et iectet eum usque ad alio die ora de tercia, ⁊ si antes lo desornare, pecte III morabetinos, et per tal hospite quod non comat ad escote, et pectet lo medio a los fiadores, ⁊ altera mediatate a suo hospite; et si dictum ei fuerit quomodo scriptum est superius ⁊ desornatum fuerit, nichil pectet.

XXII. Qui messare.

Toto homine de Madrid qui messare aut firieret uel mataret pastor aut bacherizo in defesa aut in sua messe aut in sua uinea uel in suo orto aut in sua labore, ⁊ pignos noluerit dare cum bonas testemunas, non pectet nullam calumpnia, nisi calumpnia regi, et si testes non habuerit, pectet el coto.

XXIII. Qui pennos reuelare a los alcaldes.

Toto homine qui ad alguno de los alcaldes uel fiadores aut adelantados, ⁊ illos andando per proueio de conzeio quomodo iuratos son qui pignos reuelaret illis, pectet I morabetino, ⁊ isto dicat ueritate per la iura quod habet facta; et qui lo enpelare uel pectugada dederit ei, pectet IIII morabetinos, ⁊ hoc cum testibus. Si fuerit adelantado, suos socios colligant sua calumpnia, ⁊ si fuerit alcalde aut fiadore, los fiadores colligant sua calumpnia, et si potuerit firmar cum testes, ⁊ si non, saluet se per sua cabeza; et si alcalde aut adelantado uel fiador andando in isto seruizio de concilio, ad alguno uecino uel filio de uezino si firiere aut desornare, pectet lo duplado.


[ 50 ]

XXIV. A qui pendraren los fiadores.

Qvi fiadores pignoraren ⁊ al uernes primero non recudiere super suos pignos, ⁊ clamare el fiador: «intra ⁊ baraia super tuos pignos», ⁊ non intrare a baraiar, mortiguent se ⁊ pignorent alios, ⁊ hoc cum testes.

XXV. Qui filio touieret in sua casa.

Toto homine de Madrid uel de suo termino qui filio touieret in sua casa ad suo bene fazer, uel sobrino uel primo aut alio parente, si nemiga fecerit, adducat illum ad directo, ⁊ si ita non fecerit, la calumpnia pectet, ⁊ isto con testes.

XXVI. De fiadores de saluo.

Toto homine a quien dixerint los fiadores, si mais non duos fiadores uel un ffiador con uno alcalde: «afia a Fulan a foro de Madrid, aut da fiadores de saluo», ⁊ non afiare luego ⁊ non dederit fiadores de saluo in ipso die, pectet II morabetinos a los fiadores ⁊ afie; ⁊ si super hoc feriere aut matare, pectet quomodo si lo habuisset afiado. Et si per algunos parentes non se trouiere ad fiare, cognominet los parentes ⁊ los fiadores los faciant afiare; ⁊ qui fiadores habuerit a dar de saluo, de los ante duos fiadores aut delante uno fiador cum uno alcalde. Et si non afiare aut non dederit fiadores de saluo, uicinos bonos con casas ⁊ con uineas uel con hereditate in Madrid, quantos dias pasaret, tantos II morabetinos pectet. Et si fiadores non dederit, iuret que non los potuit habere, ⁊ exeat de Madrid; ⁊ si non, pectet II morabetinos. Et ista iura que la de otro dia que los fi[a]dores le demandare, ⁊ si non, pectet quomodo iacet in ista carta.

XXVII. De omne qui se clamare ad lide.

Toto homine qui se clamare a lite [pectet] ... I morabetino a los fiadores, et si se armaret ⁊ [fora]s de la uilla exierit et II testes habuerint, pectet L morabetinos a los fiadores. Et qui suo collazo foras ad lidiar sacare en iogo uel in uero, pectet IIII morabetinos cum testes ⁊ si non, sua iura.


[ 51 ]

XXVIII. De uerbo uedado.

Toto homine qui a uezino uel a filio de uezino aut a uezina uel filia de uecina, qui a mulier dixerit «puta» aut «filia de puta» uel «gafa», et qui al baron dixierit alguno de nomines uedados «fudid in culo» aut «filio de fudid in culo» aut «cornudo» aut «falso» aut «periurado» uel «gafo», aut de istos uerbos que sunt uedados in ista carta, pectet medio morabetino al renquroso ⁊ medio morabetino a los fiadores, si misieret renqura; ⁊ si non, sua iura, ⁊ denegue los uerbos quel dixot. Et si el otro refertaret ad ille tales uerbos, non pectet nullo coto, set uadat illo pro illo, ⁊ isto todo cum testes; ⁊ si non potuerit firmar, iuret super crucem que no lo sabe in illo, ⁊ uadat in pace.

XXIX. De plazo.

T[oto h]omine [de] Madrid qui habuerit plazo cum suo contendor, leuet uno uozero aut parente uel uno homine con qui se conseie, uel el testemuno qui habuerit a dar in el p[l]azo. Et si mais leuare ⁊ prouatum fuerit, pectet II morabetinos, uno al renquroso et alio a los fiadores, ⁊ si non, iure que mais non leuo ⁊ exat de la calumpnia.

XXX. De illo qui uadit ad plazo per contraria de uecino.

Toto homne quod a plazo fuit per contraria de suo uicino, si non fuerit testemuno fecto per mano, et prouatum ei fuerit, pectet II morabetinos, uno al renquroso et alio a los fiadores, si misieret renqura ⁊ prouatum fuerit, ⁊ si non, sua iura per sua cabeza; ⁊ sine rencuroso no respondat.

XXXI. Qui se acertare ubi hominem occiderint.

Toto homine qui se acertare o homine mataren, dicat lo que uiderit, ⁊ si non crederint ei, iuret quod non uidit mais; ⁊ si non quesierit iurare, pectet III morabetinos a los fiadores, ⁊ los fiadores pig[n]orent ei usque iure, ⁊ si non, cadat eis in [per]iurio.

XXXII. Nullus re[s]pondeat sine rancuroso.

Per tota bolta que fuerit facta non respondat [sin]es renquroso.


[ 52 ]

XXXIII. De homine qui miserit rancura ...

... quomodo mandat ista carta; et si non, iuret ille cum II uicinos que no lo firio ⁊ non fizot illas liuores, ⁊ uadat in paze. Caualero a caualero istas liuores el se las coiat, et si quifieret la orna non pectet el auer.

XXXIV. Qui habuerit ad afidar.

De fidamento per morte aut per lisionem, qui habuerit ad afiare per mandado de alcaldes, los II de suos parentes que son de mays acerca afident per illos et per suos parentes; et si dixerit per alguno «non me lo treuo afidare», uadan los fiadores ad ille ⁊ faciant eum afidare.

XXXV. De renouo.

Todo omne qui arancado houiere por iudicio de alcaldes ad suo contendor, et despues ge lo negaret, pectet II morabetinos sil firmaret, el uno a los fiadores ⁊ el otro al recuroso, si mitiere rencura de renouo.

XXXVI. De manquadra.

Todo omne de Madride qui demandaret uno ad otro de medio morabetino arriba, iuret primero la manquadra, et si non iuraret, no le respondat; et si iurare et postea lo uencieret, pectet una quarta per la manquadra quel fazet iurare et sua peticion per lo quel ue[n]zieret.

XXXVII. O alcaldes non fe abinieren.

Et si los alca[l]des per alguno iudicio non se habinieren, o los mais se otorgaren, eso pase; ⁊ si los medios se otorgaren a lo uno, ⁊ los otros a lo al, pora dereio


[ 53 ]

mays escoiere, metan los quat[r]o iurados del rei cum illos, ⁊ o los mays se otorgaren per ipso pase.

XXXVIII. Qui desmintiere alcalde.

Todo omne qui desmentiere ad alcalde o disiere: «mentira otorgeste», pectet V morabetinos.

XXXIX. Los fiadores qui fueren a pendrar.

Los fiadores que fueren a pendrare ponant los pignos en casa del fiadore unde fuerit el pendrado. Et quando dederit directo el pendrado a los fiadores, si suos pignos non dederit, duple los el fiador de sua collacion. Et si per suos penos el pendrado habuerit a pendrare, et super isto fueri[n]t los fiadores a pendrare illi, iscant del portiello quia non debent ibi sedere.

XL. De exidos ⁊ entradas.

Sachan iusticias de Madrid exidos ubi ganato illorum intrent et bibant aquam sine dubio: Vbi cadit Malgraniello in Sarama, et ubi cadit Beua in Sarama. Et alia entrada in en el aldea de Belenego ⁊ de Iohannes Munoz; et alia entrada inter arroio de Regas ⁊ de Iohannes Munoz ⁊ Atarafal; et alia in la Crebada, et alia in bado de Cid Fortes, ⁊ exeat a Fenares; et alia del Berrocho usque al Acirate; et alia in bado de Carros; et del bado de Salze inde aiuso; et de Calabazas usque al Congosto, et ubi cadit Nobiles in Guadarama, inde aiuso, bibant aquam. Et alia al bado Arenoso, de la Torre Auen Crispin usque a la coua Olmeda; et del morale del Almuna usque ad Cubito subt las casas; alia ubi cadit Rabudo in Guadarama. Del arroio de Fonte Forosa usque al soto de Petro Glodio, ⁊ del Anora ariba, ubi uoluerint. Et ubi cadit el arroio de Tocha en Balnegrar, inde en aiuso. Et del maiolo de Sanctio Cosso arriba, qui ibi laborauerit, perdat suum laborem, et pectet LX solidos. Et in en prado de Karache paschant boues et bestias, nisi ipsum quod est laboratum. Et del maiolo de Locrabono usque ad linare de Mofadal; et in somas aquas ubi intrent el ganado de una parte ad alteram ad aquam.


[ 54 ]

XLI. Qui fuerit preso in uinea porco.

Todo homine qui prendiderit porcos in sua uinea, pectet II dineros ⁊ meaia a la cabeza, de marzo usque uindemia cogida, et inter el apreciadura ⁊ el coto, prenda qual uoluerit; et si apreciado non fuerit, por inde, non perdat suo coto; et de X porcos ad ariba, si matare porco, ibi iazeat, ⁊ non porco de ceua; ⁊ iure dono de la uinea quod lo priso in sua uinea, ⁊ per inde lo mato, ⁊ ibi iazeat.

XLII. Ferias de Quadragesima.

De las ferias sedeant semper per foro; nadi non pendre in Quadragesima, et qui algo ouieret a dar ⁊ no lo dieret asta Lazaro, fagat testemunio ⁊ duple ge lo por Pascha foras de hereditate.

XLIII. De ferias de augusto.

Todo omne qui pan colligerit, non responda a suo contendor, nec el contendor ad ille; ⁊ los omnes quod pan non colligerint, respondant unos ad otros. Et istas ferias sedeant de primo die de iunii, usque primo die de agusto.

XLIV. Qui falso iurauerit uel testimoniauerit.

Ad cui probatum fuerit quod falso iurauit aut falsum testimunauit, con II testimunias bonas quod uideant alcaldes quod directe ras son, esquilent eum et amplius non intret per testemuno. Si fuerit mulier, percutant eam per totam illam ciuitatem, ⁊ amplius non intret per testemonia.

XLV. Qui firiere o messare in concilio.

Qvi in corare uel conzeio maior firrieret aut mesaret ad altero uicino, quantos adiuuarent al ferido non pectent coto, ⁊ quantos adiuuarent ad illum quod ferieret pectent el coto XX morabetinos a los fiadores.

XLVI. De casa de uezino.

Todo omne qui entraret in casa de uecino per mal fer de nocte sobre conseio, et desornaret ad omne uel mulier de la casa, ⁊ firmaret cum II testemonias, pectet L


[ 55 ]

morabetinos; ⁊ si testemunas non habuerit, saluet se cum VI uicinos ⁊ el seteno, ⁊ de isto pecto coiant lo fiadores las duas partes, ⁊ la tercera parte el rancuroso.

XLVII. De mudo uel de sordo.

Qvi mesare uel firiere aut omne mudo aut sordo aut loco ⁊ exido de suo sensum, non pectet nullo coto, nec illi pro alico.

XLVIII. Qui mesaret ad aluaran.

Todo uicino qui mesaret uel maiarat ad aluaran nichil pectet; ⁊ el aluarran qui mesaret o firrieret a uezino o a morador, pectet todo el coto.

XLIX. Qui uiderit suum parente.

Todo homine de Madrid qui uiderit suo germano aut suo parente quod uolet occidere aliquem ominem, ⁊ maiaret lo uel mesaret lo, per bona intencione, non pectet nullo coto. Et si suspecta illi habuerint quod per malquerencia desornauit eum, saluet se cum II uicinos bonos uel parentes, ⁊ non pectet; ⁊ si non potuerit saluar, pectet el coto.

L. Qui matare heredero.

Et todo omne qui matare heredero uel filio de heredero de la uilla, pectet el coto de la uilla, et si non faciant iusticia ⁊ per tal heredero ut habeat casa propria in Madrid ⁊ uinea uel hereditate. Et iste tal heredero qui matare ad morador qui tenuerit casa ad alquile, pectet XX.ti morabetinos.

LI. Qui trebeiaret a moion.

Todo homine qui treueiaret a moiones ⁊ petra getaret ⁊ ferieret et non mataret, saluet se con VI uicinos et ille seteno, quod non quisod ferirlo, ⁊ pectet el auer per sanar la plaga, ⁊ non pectet nullo otro coto; ⁊ si non potuerit saluare, pectet el coto.


[ 56 ]

LII. De carpenteros.

Tablero qui non fecerit tabla de VII palmos, pectet I morabetino a los fiadores.

LIII. De entrada de corral.

Qvi intraret in corare sine mandato del fiador que touiere la porta, pectet I octaua foras de los aportelados.

LIV. De judicio prender.

Qvi habuerit iudicio a prendere, intret con mandato ⁊ cum suo bozero; et postquam iudicatos fuerint, exeant foras; et si dictum illis fuerint, ⁊ mais ibi sederint, pectet singulas quartas.

LV. De andadores.

Los andadores tengan la porta del corrare de partes de foras, et si alguno andadore entrare o los alcaldes iudicaren, sine mandado de los iurados, pectet I octaua. Et el andadore que en billa foret ⁊ al corare non uenieret cada uernes, pectet I octaua.

LVI. De pescadores.

Los pescadores uendant semper per foro pescado: Las uogas I aroua ⁊ media a morabetino, et los baruos arroua ⁊ quarta a morabetino. De los barbos fagan II baruos libra. Esto uendat aroua et quarta a morabetino, et de otro pescado menudo II arrouas a morabetino, foras de pescado de samarugos et de mandil ⁊ de asedega. Al qui probaren que pescado uendet ad omne de foras de uilla, pectet X morabetinos a los fiadores. Todo pescado uendan a peso, foras de samarugos, ⁊ qui foras del peso lo uendiere, pectet II morabetinos a los fiadores. Et qui mataret pescado en Guadarama, de Cinquaesma usque ad sancti Martini con asiedega aut con mandil aut con manga, et probatum fuerit, pectet II morabetinos. Et qui


[ 57 ]

en Guadarama fecerit taiada o boclar o canal o erba echaret ibi, ⁊ probatum fuerit cum II testes, pectet X morabetinos. Et qui en Sarama echaret erba, pectet X morabetinos, et [si] negaret, iuret cum II uizinos bonos, ⁊ pergat in paze.

LVII. Todo carnizero qui carne uenderit.

Todo carnizero qui carne de carnero uendieret, den les los maiordomos de los fiadores conta cada mese. Carne de capra bona et de houeia bona, III dineros. Oueia beia ⁊ cutral et ceruo et cabra ueia, II dineros ⁊ meaia. Todo carnizero qui carne de iudeo trifa uel aliqua carne de iudei uendieret, pectet XII morabetinos, et si non habuerit istos morabetinos, seat inforcado. Qui ad isto taiamento non quisieret taiar carne, pectet II morabetinos a los fiadores et al iudize sua calonna, et non taiet carne in isto anno. Et per isto todo que est scripto, si potuerint probare cum testemunias, pectet el coto; et si non, saluet se cum II uicinos bonos que non sedeant carnizeros.

LVIII. Qui touieret in los exidos.

Todo omne qui touieret in los exidos ⁊ in las entradas de las aquas, pectet II morabetinos a los fiadores.

LIX. De pisador ⁊ tesedor.

Et todo omne qui pisador o tesedor fore, per canna piset et tescat. El pisador piset L canas de saal per quarta. El tesedor texeat L cannas de saal per quarta. El cardador ad suo dono uel sua dona clamet al cardar, ⁊ si no los clamaret, pectet II morabetinos. Et la bora det el cardador a duenos del saial, et si los seniores nolueri[n]t uenire, accipiant suum saal et suam boram quam inueuerint, sine iura. El tesedor uel tesedera texeat de trapo de lino XXII canas per quarta; de lino asedado XVI canas per quarta; canamo ⁊ trapo gordo, XXV canas per quarta. Et el qui ad est foro non laboraret, pectet II morabetinos a los fiadores. Et qui est coto crebrantaret, ⁊ probatum fuerit cum duas testemunias, pectet II morabetinos a los fiadores, ⁊ si non, sua iura per sua cabeza.


[ 58 ]

LX. Qui ciuera compararet.

Todo omne de Madrid qui ciuera compararet per ad atigara, pectet II morabetinos a los fiadores. Et todo el uezino qui ciuera leuare foras de uilla ad atigara uender, pectet II morabetinos si lo potuerint firmare, ⁊ si non, saluet cum II uicinos.

LXI. De carnicero ⁊ uinadero.

Todo carnizero o uinadero o menestrare qui sospeia ouieren que el coto crebanto, firmen con II uicinos bonos ⁊ pectet II morabetinos, ⁊ si non, saluet se cum II uicinos. Et a los tesedores, si lo firmaren, ⁊ si non, saluese per sua cabeza.

LXII. De panadera.

Toda panedera a qui falaren pan minguado, de III panes en ariba pectet medio morabetino.

LXIII. Qui cuba compraret.

Todo homo qui cuba conpararet, al coto la uendat quomodo los tauerneros; et si mais uendieret, pectet II morabetinos ⁊ uendat al coto. Et el senior de la cuba uendat quomodo se uoluerit. Todo el uinadero uel uinadera aut tauernero uel tauernera que non uendiere el uino tal qual lo comparare, ⁊ prouatum ei fuerit cum duas testemunias, pectet II morabetinos a los fiadores, et si non, saluet se con II uezinos.

LXIV. Nullus non pignoret qui uenerit cum mercadura.

Todo el omne qui ad Madrid uenerit in requa, ⁊ alguna cosa adduxerit ad Madrit, nullus homo non pendret ei, et qui lo pendraret, pectet II morabetinos a los iurados del rei et tornet la pendra sene fiadura.

LXV. Qui fuerit pendrar per forza.

Todo omne qui fuerit a pendrare, ⁊ la casa le deuedaren, ⁊ de dentro intraret


[ 59 ]

⁊ ibi lo mesaren uel lo firieren, nichil pectet. Et si con forza entraret ⁊ non lo firieren despues que la casa le deuedaren, pectet LX solidos.

LXVI. Qui plantaret maiolo.

Todo homine qui plantaret maiolo et al capud del anno non pendraret, non respondat. Qui fizieret molino uel orto, ⁊ a cabo del anno non pendraret, non respondat.

LXVII. De demandamento de uinea uel de casa.

Qvalisquicumque homo de Madrid demandaret uno ad otro uinea aut casa aut qualiscumque hereditate, ⁊ dederit duas testimonias quia in uita de suos parentes demandauit ista hereditate, ⁊ ille quod demandat iure quod non potuit habere directum, respondat hodie qui stat in illa hereditate, ⁊ si testes non habuerit, iuret ille qui tenet ipsa heredi[ta]te que non fuit sabidore quod anparauerunt suos parentes directum ⁊ pennos pro ista hereditate, ⁊ non respondat neque uadat ad nullum forum; et placuit istud ad domino nostro imperatore in diebus Roderici Fernandez, in era M.a C.a LXXX.a III.a, et fuit isto firmado et otorgado de ille imperatore ante comdes et potestates, exida del uado de Humara.

LXVIII. De moros cum furto.

Todo moro qui fuerit preso con furto, si fuerit forro, enforcalo, et si fuerit captiuo, el pede le tagen. Moro qui firieret aut mesaret ad christiano, ⁊ testes habuerit moro ⁊ christiano quod ille feriot primero, redimat sua manum cum LX solidos, si misieret rencura a los fiadores. Qui ad moro forro mesaret aut ferieret, pectet ad suo senior I morabetino. Todo moro qui firieret ad otro moro, catiuos ambos, pectet I morabetino ad suo senior. Qui moro tornaret christiano ⁊ transierit ⁊ filios non habuerit, suo auer heredent suos seniores; et qui isto coto uoluerit crebantare cum Dios non habeat partem, amen. Todo moro qui ad annos seruiot et fuerit forro, ⁊ ad altero senior se clamauerit, tornet eum suo senior ad seruimento sine calumnia. Et alteros moros quod per auro exierunt, aut ad alteram terra uenuerunt, qual senior uoluerit, tale se prendant. Ad moro foro firmen cum moro foro et cum


[ 60 ]

uno christiano uezino. Al moro catiuo firmen cum II christianos et pectet el senior. A moro otro que taia ad auer o ad annos, firmen cum moro et cum christiano. Todo moro a qui dissieren «esto furteste», firmen cum II testes bonas, ⁊ corten le el piede, ⁊ si non potuerit firmare, saluet se cum suo senior; ⁊ si suo senior non quisiere saluare con el, tagent le el piede. Mauro qui taiado habuerit cum suos seniores, si fugierit, tagen le el piede suos seniores, ⁊ si non taiarent, pectet X morabetinos a los fiadores.

LXIX. Qui faccaret armas.

Qvi sacaret armas per a uecino et segudare con illas, pectet V morabetinos a los fiadores. Todo omne qui sacaret cutello a uezino uel filio de uezino, uel amagaret cum illo, pectet II morabetinos. Si non habuerit unde pectaret istos morabetinos, corten suam manum. Et non respondat sine renquroso.

LXX. Prato de Toia.

El prado de Toia sedeat defesado desde la fonte del mazano, quomodo se adiunctan los arroyos de los ualles inde adiuso, usque ad fondon de los ortos, quod esterminaron los sabidores del conzeio, ⁊ sedeat semper per foro per a la obra del adarue. Et el ganado otro qui ibi entrare, pectet I quarta a la cabeza. Et si pignos reuelaret dono del ganado, pectet I morabetino a los fiadores. Et si pignos reuelaret dono del ganado, pectet I morabetino a los fiadores. Et el qui lo ibi tomare, prenda inde la medietate, ⁊ isto cum testes, ⁊ si non, sua iura, et den suo ganado.

LXXI. Carascar.

El caras[c]al de Balecas quomodo lo defeso el conzeio, et los molinos ⁊ el canal et toda la renda de Ribas que habet ibi el conzeio, sedeat se[m]per per foro de la obra del adarue de Madrid. Et otro si sedeant las medidas de ciuera et de la sal, ⁊ del otro fructiple que el conzeio metio en almoneda, seat semper per soro de la obra del adarue.


[ 61 ]

LXXII. De andadores.

Todo el andador que apendrare ad aldea fuerit sine mandado de los alca[l]des aut de fiadores uel de los adelantados aut de suo conzeio, pectet I morabetino.

LXXIII. Maiordomos de fiadores.

Maiordomos de los fiadores qui mais mandare uendere el pescado de quanto en la carta iazet, uel si aliquid inde acceperit, cadat illi in periurio ⁊ pectet I morabetino ad suos socios.

LXXIV. Qui ganado aceperit.

Todo omne de Madrid qui ganado alieno acceperit sine mandato de suo domno ⁊ testes habuerit, pectet lo duplado, ⁊ a los fiadores I morabetino, si renqura misieret.

LXXV. Qui habuerit a desafiar.

Qvi habuerit a desafidare in co[n]zeio maior, in die dominico desafidet, ⁊ si in altero loco desafidaret et cum II testemunias probatum ei fuerit, pectet I morabetino a los fiadores.

LXXVI. Qui ganado inuenerit.

Qvi inuenerit ganado aut moros, et primero dominico non dixerit eum in conzilio, pectet I morabetino a fiadores cum testes.

LXXVII. Qui habuerit a pignorare.

Todo homine qui fuerit a pendrare, primo die donet illi pennos de balia de I


[ 62 ]

octaua; et si pennos non dederit ei aut dixierit ei: «non intres in mea casa quia uedo tibi, quia non tibi dabo pennos», mittat renquram al iudize, ⁊ donet illi el sayon, et ueniat cum illo et prendat penos unnos per ad ille, ⁊ otros per al uezino, et pectet per isto al saion I octaua. Et de octo dias adelante donet a suo contendor pennos de ualia de I morabetino, usque faciat ei directum.

LXXVIII. Fereros de azadas.

Todo ferrero qui azadas calzaret, XII calzet a morabetino, et si mais prisieret, pectet I morabetino a los fiadores. Toto ferrero qui ferraret ferraduras caualares et mulares, XXX ⁊ I par a morabetino. Et asnares, LX pares a morabetino. Todo ferrero qui ad este coto non labraret, pectet I morabetino a los fiadores quantos dias non laborare.

LXXIX. Qui non fuerit uicino.

Todo el omne qui uicino non fueret de Madrid, det suo portatgo; et si dixerit que bezino es e las duas partes del anno morat in Madrit, saluet cum II uizinos ⁊ non det portago.

LXXX. De pesos.

Todos los pesos de la uilla, del oro pesen, ⁊ ad qui fallarent minguado, pectet X morabetinos a los fiadores.

LXXXI. Qui maiaret filium de colazo.

Qvi maiaret ad filium de collazo aut mulierem uel hominem qui moraret in sua casa ad suum bene factum, pectet quantum per morador.

LXXXII. De moradores.

Qvi mesare aut qui firiere a morador con pugno uel a cozes, pectet I morabetino. Et qui lo [fi]riere con lanza o con espada o con cutello aut con pora uel cum


[ 63 ]

petra aut cum ferro uel con fuste, pectet III morabetinos a los fiadores. Et esto todo de la morte; ⁊ de feridas pectet per morador quod tenuerit casa al alquile.

LXXXIII. De tripas.

Qvi tripas lauare del alcantariella de sancti Petri ad ariba, pectet I octaua de morabetino a los fiadores. Et qui falchon falaret et al primero domingo no lo aduxerit, uel no lo dixerit in conzilio, pectet I morabetino a los fiadores.

LXXXIV. Testemunas.

Todo omne quod habuerit testemunas a dar in corare, et suo contendor non crediderit que uertaderas son, iure el qui las donat quod uertaderas son, et postea firmen; et si noluerit iurare, per ibi cadat.

LXXXV. De estercoris.

Toto homine qui iectaret esterco in uilla, per las calles uel in alio loco, a la porta de Guadalfaiara uel a las otras portas unde posuerunt los moiones, pectet I octaua a los fiadores cum testes, ⁊ si non, sua iura, et per isto pignoren los andadores, ⁊ qui excuterit eos pignos, pectet I quarta.

LXXXVI. Qui dederit ganado ad alguazil.

Todo homi[ne] de Madrid quod dederit al alguazil uel ad hominem per ille houeia uel cordera, pectet V morabetinos, los medios a los adelantados, et los medios a los fiadores, et que lo colligant per la iura quod habent facta.

LXXXVII. Penos de alguazil.

Todo homine ad cui el alguazil pendrado touieret, et non recudiere super suos


[ 64 ]

penos con directo, et in isto comedio se espediere el alguazil en conzeio, demanden suos penos fata VIIII dias, et si fata VIIII dias no los demandaret, postea no le respondeat el alguazil.

LXXXVIII. Reuelamento de penos.

Qvi reuelare pennos al andadore que fuerit a pendrare per mandado de los adelantados uel de fiadores, pectet I quarta cum testemunias.

LXXXIX. Qui casa habuerit in uilla.

Todo homine qui casa habuerit in uilla et non moraret ibi las duas partes del anno, pectet II pectas, una per aldeano, ⁊ otra con los de la uilla.

XC. Rancadura de calonia.

Per la calomnia que arancaren per iudicio uel per carta los fiadores, non solten de illo nada. Et si antes los rogaren, solten, ⁊ non cadat illis in periurio.

XCI. Qui cortare iunea.

Todo homine quod cortare uinea uel orta aliena in Madrid uel in suo termino, fazer del corpo iusticia, quomodo de latrone. Similiter, qui casa cremauerit uel boue aut baca uel cauallo aut equa aut mulo uel mula aut asino matare per mal querencia, ⁊ prouatum ei fuerit cum duas testes bonas, fazer del corpo iusticia quomodo de latrone, ⁊ si testes non habuerint, saluet se con VI uezinos ⁊ ille seteno.

XCII. Qui dezepare uinea.

Todo colazo qui dezepare uine[a] aliena uel colligerit fructo in orto aut in uinea, ⁊ probatum ei fuerit cum II testes, pectet, V morabetinos, ⁊ si non, iure cum


[ 65 ]

alio homine; ⁊ si non potuerit habere el homine que saluet cum ille, pectet I morabetino a los fiadores, si miserit rancura.

XCIII. Qui tenuerit medidas.

Todo homine quod tenuerit medidas, teneat illas directas et non pectet. Et si minguadas la[s] touieret, pectet II morabetinos a los fiadores et al alguazil sua calumpnia. Todo fiador uel almutaceb uel alio homine qui algunas de istas medidas uoluerit medir ibi o la tomare, ibi la mida; et si la leuare antes, pectet II morabetinos a los fiadores. Et si suo dono de la medida no la quisiere dare a medir uel a pesar, pectet quomodo per minguada, et esto cum testes.

XCIV. De cedrero.

Todo cedrero quod uenerit a Madrid caualero ⁊ in conzeio cantare, ⁊ el conzeio fore amenido per dare illi dado, non donent illi mais de III morabetinos ⁊ medio; ⁊ si per mais apretaren los fiadores, cadat illis in periurio. Et si alguno homine de conzeio dixerit: «mais le demos», pectet II morabetinos a los fiadores.

XCV. Qui armas trasiere.

Todo homine quod armas trassieret per mandado de alcaldes et de fiadores, et feriere con illas a uezino de Madrid uel a filio de uezino, pectet XII morabetinos, et exeat inimico. Et si amaguare con illas, pectet VI morabetinos. Et si dederit ad alio homine quod fera con illas uel amague con illas, similiter pectet. Et si dederit ⁊ non feriere, pectet VI morabetinos a los fiadores. Et si dederit las armas, uel firie[re] con illas ⁊ muriere el homine, exeat inimico et pectet todos los cotos quod sunt scriptos de super in ista carta, si testemunias habuerint; ⁊ si testes non habuerint, saluet se con XII uizinos per morte. Et per lo de las armas, salue se con II uicinos.

XCVI. Uocem de iudex.

El iudize non tradat uocem nisi per homines de sua casa aut de homines de palazio uel de moros uel de judeos qui pertinent ad regem, aut uocem de conzeio


[ 66 ]

maior, sed sedeat in otero, ⁊ tradant los bozeros illas uoces, ⁊ iudicent los alcaldes, et de quo habuerit calumpniam apprehendere, prendat.

XCVII. Aldeano que non uiniere a senal.

Et toto aldeano qui non uenerit a senar del alguazil, a cabo de III die quod illi demostrata fuerit, pectet medio morabetino al iudize.

XCVIII. Qui penos reuelare.

Qvi pennos reuellaret a los maiordomos del azor, pectet II morabetinos, el uno a los fiadores, ⁊ el otro a los maiordomos, si testes habuerit; si non, sua iura.

XCIX. De conechos.

Coneios uendant II per libra de carne de carnero, ⁊ qui per mais los uendiere, pectet II morabetinos a los fiadores. Todo homine qui uendieret coneios, carne ⁊ cuero, pectet II morabetinos, si uecino fuerit de Madrit. Et si uecino de Madrid los compararet carne ⁊ cuero, pectet II morabetinos ⁊ perdat los coneios. Et si hominem foras de uilla compararet coneios, carne ⁊ cuero, qui los falare, prenda los si[n] ne[n]guna calona. Qui coneios uel liebres o perdizes comparare per ad atigara, pectet II morabetinos a los fiadores.

C. De coramne.

Todo homine qui alguna coramne uendieret ad hominem de foras de uilla, pectet X morabetinos. Et si el ennese lo leuare foras de uilla, pectet X morabetinos et perdat la coramne,

CI. De farina pesar.

Ivdeo uel christiano qui farina pesaret, en alcoba peset, et si en alcoba non pesaret, pectet X morabetinos, si exierit de alcoba, a los fiadores. Et el aroua ⁊ la media ⁊ la quarta ⁊ la quinta ⁊ la tercia unas sedean, ⁊ non habeant anadedura las pesas; et qui la cuberta touiere o en talega la pesa, pectet X morabetinos per illa.


[ 67 ]

CII. De perros.

Los qui haben uineas in las aldeas, ⁊ dixerint al senior del perro: «eia garauato a tuo perro, quia dano faze in las uineas», ⁊ no lo quisiere eiar, ⁊ despue[s] lo tomaren in las uineas, ⁊ prouatum fuerit cum II testes, pectet V solidos, los meios al qui el per[r]o tomare in la uinea, ⁊ los medios a los fiadores, et per esto non faciat manquadra.

CIII. De ortolano.

Todo ortelano que intresacaret el fructo que posuerit uel seminauerit, fata que parta con el senior del orto, si prouatum ei fuerit, pectet II morabetinos; si non, sua iura con uno uicino que non seat ortelano, et pergat in paze. Et si ie lo fi[r]maren, pectet II morabetinos, el uno a los fiadores ⁊ el otro al senior del orto.

CIV. De lite.

Qvi dissieret ad altero: «lidiar te lo e o aberare te lo o far lo ad meo corpo al tuo», pectet X morabetinos.

CV. De plazo.

E la collazion del alcalde que iudicare el iudicio, ibi sedeat el plazo; ⁊ si ibi fuerit, el alcalde atorguet luego; et si ibi non fuerit, amos sachen uno fidele que lo pregunten.

CVI. De zagaderas.

Todo zagadero uel zagadera qui comparare ouoso gallinatos uel gallinas per reuender, pectet II morabetinos. Et todo zagadero uel zagadera qui comparare fruta de homine de Madride uel de suo termino per uender, et prouatum fuerit, pectet II morabetinos. Et si non, sa[l]uese con II uezinos.


[ 68 ]

CVII. Bestidos de fiadores.

Ad esto se habinieron los quatuor ⁊ alcaldes et fiadores per proueio de la uilla et de todo el conzeio: que nenguno de los alcaldes neque fiadores que non sachen bestido super calupnia de corare et si non, que les cada in periurio.

CVIII. Feridas de fierro.

Todo homine qui firiere uezino a uezino uel filio de uezino con lanza uel con espada aut con cutello aut cum porra uel con palo aut con petra, et liuores fecerit, firmet cum II testemunas et pectet XII morabetinos a los fiadores, et iscat inimico per uno anno; ⁊ si lo falaren, no lo maten ni lo lisen, mais maien lo ⁊ acoian lo; ⁊ si no lo maiaren, a cabo del anno rogue al conzeio per ille et acoian lo. Et si no le firmaren, salue se con II uicinos.

CIX. De cutellum.

Todo homine qui cutellum puntagudo trasieret uel lanza aut espada uel pora aut armas de fierro uel bofordo punto agudo in almuzara aut in le araual uel in uilla aut in mercado aut in conzeio, pectet IIII morabetinos a los fiadores, si prouado le fore cum duos fiadores, uel uno fiador cum uno uicino, el fiador que diga ueritate per la iura que habet facta, ⁊ el uicino iure super cruce. Et esto firmen que se andaua per la uilla, uel estaua in estos cotos de segurado, ⁊ pectet IIII morabetinos a los fiadores. Et si los fiadores dixerint ad alguno homine: «date ad escodrinar», si mais non duos fiadores aut uno fiadore cum uno uezino, et noluerit dare ad escodrinar, pectet IIII morabetinos. Et si los fiadores non potuerint firmar, iure cum uno uicino quod ibat aut uinie de foras de istos cotos ⁊ si fa[l]uar non potuerit, pectet IIII morabetinos a los fiadores. Et si de nocte uel die trassiere per istos cotos istas armas, otrosi pectet. Todo carnizero qui foras de la mesa uel del esporta cutello aut segur trasieret, pectet IIII morabetinos a los fiadores. Todo uezino de Maydrit non responda por aluaran ni por seguro si non per suos liuores.


[ 69 ]

CX.

In Dei nomine ⁊ eius gratia. Hec est carta del otorgamento quod fecerunt concilium de Madrid cum suo domino rege Allefonso:

1.

Qui forzauerit mulierem, moriatur proinde.

2.

Qui hominem occiderit postquam eum salutatum habuerit, moriatur proinde.

3.

Qui hominem occiderit super fiaduram de saluo, moriatur proinde.

4.

Qui super consilium factum hominem occiderit, uel ubi sederit securus, uel ubi uadit securus, moriatur proinde.

5.

Qui crebantauerit casam alienam, derribent suas casas ad terram, et si ille qui illam casam crebantauerit casas non habuerit, pectet duplatum illum quod ualebant ille case querulo. Et si non habuerit unde pectet pectum illud, capiant eum ⁊ mittant eum in captione in domo alguazilii, usque compleat illud pectum; ⁊ si usque ad tres nouem dies non pectauerit illud pectum, non comedat neque bibat donec moriatur.

6.

Qui latro cognitus fuerit uel cum furto fuerit deprehensus, moriatur proinde.

7.

Qui forziauerit, reddat duplatum quod forziauit et pectet LXa soldos, ⁊ dentur in labore murorum.

8.

Qui hominem occiderit et non habuerit unde pectet cauptum nec homicidium, moriatur proinde.

9.

Omnes calumpnie de concilio mittantur in labore murorum usque sit completum.

10.

Qui iurauerit mendacium uel testificauerit falsum, pectet totum illud duplatum, per quod iurauit uel testificauit falsum querimonioso.

11.

Qui bandum fecerint et non defecerint, uel qui amplius fecerint, pectet centum aureos, ⁊ dentur in labore murorum.

12.

Qui scienter laxau[er]it diffidiare illum qui occidit suum parentem, et diffidiauerit alium pro precio uel pro rogatu uel pro mala uoluntate quam habet erga eum, perdat inimicum ⁊ pectet homicidium quod pectaret inimicus ille si cum directo diffidiaretur.

13.

Qui portauerit gladium in uilla uel in aldeis, nisi qualem isti pesquisitores uiderint pro directo, pectet IIIIor morabetinos ad murum.

14.

Cuicumque homini de Magirit fiadorem demandauerit aliquis, ⁊ non dederit illum fiadorem, exeat pro latrone incartado; et si dederit fiadorem, talis sit ille fiador quod habeat ualiam de C morabetinos. Et si uoluerit ille fiador exire de illa fiadura, mittant eum in capcione in domo alguazilii quousque det alium fiadorem; et omnes qui suspensi fuerint uel mortui pro culpa quam fecissent, pectent totum cautum, et totum forum quod solent ibi habere el sennor, ⁊ los de la uila habeant illud.


[ 70 ]

15.

Qui pro alcaldia dederit auer, derribent suas casas ad terram, ⁊ pectet XX morabetinos, ⁊ numquam amplius habeat portellum.

16.

Si forte aliqua bolta euenerit in Magirit ⁊ aliquis de pesquisitoribus uel de illis quinque qui sunt scripti per ad faciendam iusticiam exierit cum armis ad boltam illam, pectet XX morabetinos ⁊ exeat de portello per infidelem et desleal.

17.

Et qui cum isto que in ista carta scriptum est fugerit, ego rex Allefonsus dabo meam cartam, et querent illum per totum regnum meum quousque suspendatur.

18.

Pro istis causis supradictis pesquisitores faciant pesquisam, ⁊ quando inuenerint pesquisam de aliquo quod fecit illud quod ei apponunt, faciant iusticiam de eo secundum quod in carta continetur.

19.

Si uero dixerint pesquisitores quod non inueniunt pesquisam de aliquo quod fecit illud quod ei apponunt, partan se de eo.

20.

Similiter si dixerint pesquisitores quod in tali loco fuit factum illud quod dicunt contra aliquem, quod non inueniunt pesquisam de sic nec de non, per forum deliberetur, et ille qui per forum fuerit uictus, non faciant ei nisi quantum forum mandauerit.

21.

Et istud quod scriptum est in ista carta duret quousque placuerit Regi ⁊ concilio; ⁊ quando Regi ⁊ concilio non placuerit, uiuant per suum forum.

22.

Isti sunt pesquisitores qui debent pesquirere totum quod in hac carta scriptum est, scilicet: Johannes Petri, Garcia Peidrez, Garcia Nunnez, Martin de Logronio, Michael Fazen; et de magis mando quod isti IIII.or sint in facere illas pesquisas que sunt in ista carta cum illis aliis quinque: Johannes Martin, Lop Peidrez, Moriel Iohannes, Johannes el Mozo. Et isti sunt qui habent ad facere istam iusticiam que est scripta in ista carta:

De collacione sancte Maria: Johannes Dominguez, filius de Dominico Gastajo, Rodrigo el Grand, Ferrando, carnicero, don Iulian de Picos, don Bastardo.

De sancti Andres: Johannes Gozaluez, Dominico Uincent, Dominico Iohannes, filio de Iohannes Roman, Martin Perez, Munno Iohannes, Garcia Garciez.

Sancti Petri: Dominico Garcia, filius, Petrus Rubio, Dominico Dominici, don Diago, filio de Garcia Padierno, don Marciel, Dominico Iohanes de Alboheta.

De sancto Iusto: Don Rodrigo, Johannes Stephani, Garcia el Grand, Dominico Esteuan.

De sancto Saluatore: Petrus Michaelis, filius de Oreia, Bartholomeus Roman, Johan Garciez, don Sancho.


[ 71 ]

De sancto Michaele: Gil Garcia, Dominico Blasco, Diag Munoz, Gomez Dominico, Esteuan Dominico.

De sancto Iacobo: Paschal Martin, Steuan Garcia, Johannes Sancho, Garci Paschal, don Blasco el padellero, Gomez Iohannes, Petrus Iohannes, filio de Iohan Diaz, Pasqual Gozaluo.

De sancto Iohanne: Garci Esteuan, Johannes Blasco, don Lazaro, Munno Iohannes, Dominico Ciprian.

De sancto Nicholao: Dominico Esteuan, Garci Fazen, Gozaluo Diaz, don Romero.

De sancto Michaele de Sagra: Don Garcia, Dominico Peidrez el Longo, don Florent, Johan Cebrian.

23.

Et si aliquid remanserit de facere illam iusticiam per illos iuratos, ad illos me tornabo pro toto. Et si remanserit per illos qui habent ad facere la iusticia, ad illos me tornabo proinde. Et si remanserit per concilium, ad concilium me tornabo pro illo.

CXI.

Ad esto se abino el conzeio de Madrid ad horna de nuestro senior Regi Allefonso ⁊ proueio del conzeio: Que los fiadores que fueren eso cognominen los otros; ⁊ si algunos de estos que estos cognominaren non quisiere ibi seder, cada dia pecte X morabetinos, los medios al adarue, ⁊ los medios a sus companeros; ⁊ esto sead per foro se[m]per.

CXII.

Ad esto son abenidos los jurados ⁊ los alcaldes ⁊ los fiadores ⁊ el conceio de Madrit: Que todo el omne que uaca corriere dentro en la uilla, o toro, peche III morabetinos a los fiadores; ⁊ quando la metieren la uaca o el toro [a la uil]la, metan la atada con II sogas, la una a los cuernos ⁊ la otra [al pie], ⁊ todo el omne que piedra o escarrocha tirare a la uaca o al toro ⁊ qui corriere en el coso con lanza o con astil agudo, peche II morabetinos a los [fiadores por] cada cosa de lo que fiziere desto que la carta uieda ...

CXIII.

In Dei nomine ⁊ eius gratia.- A esto son auenidos todo el con[cejo de Ma]drit per la forza ... carta de concejo: Que todo aquel que forzare poco ⁊ multo, que pechasse LX solidos; [⁊ sobres]to auinieron se el concejo que les semejaua que


[ 72 ]

era fuero malo; ⁊ desfizieron isto foro malo ⁊ pusieron lo per concejo que nenguno que lo demandasse que nol ual[a], fueras que el quereloso cojesse sua forza duplada ⁊ otra calumpnia non maes; ⁊ si alcalde ho jurado ho majordomo de concejo ho alguazil ho otro omne lo judgare ho lo demandare, caya les in periurio, ⁊ demaes nol uala; et isto fuero fue [en el] tyempo fecho quando Iohan Gonzaluez saco las rendas que pertenezien al castielo ... ⁊ de Pascual ⁊ don Aznar ⁊ Uicent Iohannes ⁊ Pedro Iohannes. Facta carta in mense nouembris, era M.a CC.a LVIIa, regnante Rex don Ferrando in Castiela ⁊ in Toledo.

CXIV.

A esto son auenidos el concejo de Madrit ⁊ los jurados ⁊ los alcaldes ⁊ los fiadores: Que todo omne que metido fuere a fiadores per calupnia pechar, firme aquel ques quereloso con dos uezinos de sua colacion que uezino es de carta ho filio de uezino; ⁊ per atal quemo aqueste fagan los fiadores enzerrar, ⁊ a per otro omne non.

CXV.

A esto son abenidos los jurados ⁊ los alcaldes ⁊ los fiadores ⁊ todol conceio de Madrit: Que todo homne que casare en Madrit con manceba, del L morabetinos por vestidos ⁊ por calças, ⁊ por pan ⁊ por uino ⁊ por carne ⁊ por çapatas, ⁊ non de mas; ⁊ esto sea dado por toda la mission de la boda. Et qui casare con bibda, del XXV morabetinos por toda mission de boda. Et qui casare con bibda, del XXV morabetinos por toda mission de boda. Et de la nouia al nouio, quier manceba ho quier bibda, XXV morabetinos por bestido, ⁊ non le de mas. Et todo omne del aldea que casare con manceba, del XXV morabetinos por toda mission de boda. Et qui casare con bibda, del XV morabetinos por toda mission de boda, assi quemo es sobrescripto. Et de la nouia al nouio, quier manceba ho quier bidda, XV morabetinos ⁊ non mas por bestido [⁊] por toda mission de la boda. Et el dia del desposorio non de el nouio jan[tar] ninguna; et ningunos que esto fecho quisieren quebrantar, sea aleuoso ⁊ traydor del conceio de Madrit, ⁊ non entre mas en testimunno nin en portiello ninguno, et peche C morabetinos en coto. Qui los tomare de mas, peche C morabetinos, ⁊ qui lo diere de mas, peche C morabetinos, ⁊ esta calonia coiala un jurado ⁊ uno alcalde ⁊ uno fiador; ⁊ si por mengua destos coiedores lo perdiere el conceio, salgan por aleuosos del portiello ⁊ pechen esto ... Et ninguno omne qui pidiere pedido nin ajuda por a boda, clerigo nin ..., nin por ninguna cosa, peche X morabetinos [qui lo diere ⁊ X] morabetinos qui lo pidiere ... quanto es en estas III cosas [por a boda ⁊ por alguazil et por alcalde.] ... [sean por a las carreras que ouiere de fazer el] conceio. Et esto [fue] fecho en el tiempo que era[n] jurados don [Diaguo] Garciez, don Pedro Martin de Oreia,


[ 73 ]

don Munno Yuanes, don Sancho, fi de Sancho Garcia, Garci Esteuan, don Jague. Eran alcades, Garci Perez ⁊ Garci [Yuanne]s ⁊ Ferran Gonçaluez, don Rodrigo, jerno de Martin Facen, Domingo Fierro, Pedro Dominguez, Diago Munnoz, Iuannes Aparicio, Don Florent, fi del Taco, Pedro Martin, fi de don Bastardo, Don Rodrigo, fi de Pascal Martin, Garci Bicent, Iuannes Martin. Eran fiadores Domingo Diaz, don Esteuan, fi de don Fagunt, don Simon, don Florent, don Bartolome, jerno de Domingo Bicent, Esteuan Domingo, Sancho Romo, Martin Bidal, don Martin Dominguez, Ferrant Perez, don Ferrando, fi de Pasqual Martin, don Gonzalo, fi de Martin Esteuan, don ..., don Diago, Domingo Migael. Et esto fue fecho el dia de sant Marchos, era M.a CC LXXIII. Garci Yuann[e]s qui me fecit.

CXVI.

[Et] a esto son abenidos los jurados [⁊ los] alcaldes ⁊ los fiado[res ⁊] todo el conceio [a onrra de] Dio[s] ⁊ a onnor [⁊] a seruicio del Rey don Fernando ⁊ con su esfuerço: Que en ninguno tiempo del anno non mate ninguno omne pescado en fres[co, ⁊] el que lo fiziere, sea aleuoso ⁊ traidor al [con]ceio, ⁊ peche XX morabretinos, ⁊ estos morabetinos coianlos un jurado ⁊ un alcalde ⁊ un fiador; ⁊ si por mengua daquestos coiedores perdiere el conceio aquestos XX morabetinos, sean traydores et aleuosos del conceio, ⁊ iscan del portiello ⁊ pechen este pecho; ⁊ estos XX morabetinos sean por a las carreras que ouiere de fazer el conceio.

CXVII.

Todo omne de Madrit [⁊] de so termino non uendat corderos [a los carniceros] por a matar, desde sant Migael fasta la Pasca mayor; ⁊ qui [lo uendiere peche] XX morabetinos, ⁊ estos morabetinos coialos uno jurado ⁊ un alcalde ⁊ un fi[ador ⁊] uno al [gua]zil. [Et si por] menga de los coiedores lo perdiere el conceio, [sean tra]idores ⁊ aleuo[sos del con]ceio ⁊ iscan del [por]tiello, ⁊ pechen este pecho; ⁊ estos XX morabetinos sean por [a las carreras que] ouiere de fazer el conceio.